Marka tescili ve ihlal halinde başvuru yolları

Kısa cevap: Marka tescili ve ihlal halinde başvuru yolları

Markanızı korumak için önce tescilinizin kapsamını ve karşı tarafın kullanımını karşılaştırın. Sınai Mülkiyet Kanunu kapsamında marka koruması esas olarak tescille elde edilir; aynı işaretin görülmesi her durumda ihlal olduğu anlamına gelmez. Aynı veya benzer mal ve hizmetler, karıştırılma ihtimali ve tanınmış markalara ilişkin özel koruma koşulları ayrı değerlendirilir.

Yeni başvuruya itiraz TÜRKPATENT’e, gerçekleşen ihlalin durdurulması ve tazminat talepleri ise uygun dava yoluna yönelir. Bu iki başvurunun süresi ve amacı aynı değildir.

Kapsamı ve sınırları baştan belirleyin

Marka bir işletmenin mal veya hizmetlerini ayırt eden işarettir. Şirket unvanı, alan adı, sosyal medya kullanıcı adı, tasarım ve telif hakkı aynı korumayı sağlamaz. Tescil belgesinde yalnız marka görselini değil, hak sahibini, başvuru tarihini, mal/hizmet listesini ve sicilin güncel durumunu okuyun.

Tescilsiz önceki kullanım ve diğer haklara dayalı itiraz veya haksız rekabet imkânları ayrıca incelenebilir. Sadece tescil bulunmamasından bütün hakların yok olduğu sonucu çıkarılmamalıdır.

Şartlar ve kontrol kriterleri

SMK m.7 bakımından işaretlerin aynılığı veya benzerliği, mal ve hizmetlerin ilişkisi ve gerekiyorsa tüketicide karıştırılma ihtimali değerlendirilir. Tanınmış markalarda farklı mal veya hizmetler bakımından da kanunun özel koşulları önem taşır. Kullanımın ticari niteliğini ve marka sahibinin iznini araştırın.

Hak sahibinin kim olduğu, varsa lisans ve dava yetkisi, markanın gerçekten hangi ürünlerde kullanıldığı belirlenmeden yalnız logo benzerliğine dayanarak kesin ihlal iddiası kurmayın.

Adım adım ne yapmalısınız?

1. TÜRKPATENT sicilinden kendi markanızın ve karşı taraf başvurusunun güncel kaydını alın. 2. Karşı kullanımın bağlantı, tarih, ürün, ambalaj, ilan ve satış kayıtlarını hukuka uygun biçimde saklayın. 3. Sorunu yayımlanmış başvuruya itiraz, mevcut kullanımın durdurulması veya zarar giderimi olarak ayırın. 4. Delil kaybolacaksa tespit; ciddi ve devam eden ihlal riski varsa ihtiyati tedbir ihtiyacını değerlendirin. 5. Hukuk davasında talebe göre tespit, önleme, durdurma, tecavüzün kaldırılması ve tazminat istenebilir. Para talebinin dava şartı arabuluculuk kapsamı ayrıca kontrol edilmelidir.

Süreler ve kritik tarihler

Bültende yayımlanan marka başvurusuna SMK m.18 kapsamında itiraz, yayım tarihinden itibaren iki ay içinde yapılır. Kurumun ilgili dairesinin kararına karşı SMK m.20 uyarınca, kararın bildiriminden itibaren iki ay içinde Kurum nezdinde yazılı ve gerekçeli itiraz yapılabilir; itirazı Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu inceler. Yayıma itiraz ile karara itirazın başlangıçlarını karıştırmayın.

Kurulun verdiği nihai karara karşı Kurum içinde yeniden itiraz edilemez. Bu karara karşı, bildiriminden itibaren iki ay içinde Ankara Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinde dava açılabilir. Bu nedenle gelen belgenin ilgili daire kararı mı yoksa Kurulun nihai kararı mı olduğunu önce belirleyin.

Tescilli markanın koruma süresi başvuru tarihinden itibaren on yıldır; onar yıllık dönemlerle yenilenebilir. Tecavüz ve tazminat taleplerinin zamanaşımı, bu on yıllık koruma süresi değildir. Kullanım, hükümsüzlük ve iptal uyuşmazlıklarında ayrıca özel koşullar vardır.

Somut senaryo ile düşünün

Varsayımsal örnek: Tescilli giyim markanıza benzeyen bir hesap aynı ürünleri satıyor. Önce hesabın satışlarını ve kullandığı işareti, kendi mal/hizmet listeniz ve kullanım belgelerinizle karşılaştırın. Hesabın adıyla birlikte ürün sayfası, satıcı bilgisi, ilan tarihi ve mümkünse hukuka uygun edinilmiş ürün/fatura da kaydedilir. Platform bildirimi, mahkemeden ihlali durdurma veya tazminat isteminin yerine geçmez.

Hangi belgeleri hazırlamalısınız?

Marka sicil kaydı ve tescil belgesi; mal/hizmet listesi; varsa lisans, devir veya temsil belgesi; ilk ve devam eden kullanımı gösteren reklam, katalog, satış ve fatura kayıtları; karşı kullanımın tarihli ekran görüntüsü, URL’si, ürün ve ambalaj örneği; ihtarlar, platform cevapları ve TÜRKPATENT bildirimlerini hazırlayın. Delili değiştirmeyin ve hukuka aykırı erişim kullanmayın.

En sık yapılan hatalar

Benzer kelimeyi kesin ihlal saymak; Nice sınıf numarasını mal/hizmet listesinin yerine koymak; ticaret unvanı veya alan adı tescilini marka tescili sanmak; yayıma itiraz süresini karşı tarafın ürününü gördüğünüz gün başlatmak; yalnız platformun yanıtını beklemek sık hatalardır.

Hükümsüzlük, iptal ve tecavüz ayrı hukuki yollar olduğundan birinin koşullarını diğerine uygulamayın.

Sonraki adım ve sorumluluk reddi

Önce sicil kaydını ve ihlal olarak gördüğünüz kullanımın tarihli örneklerini bir araya getirin. Başvuru yayımlanmışsa bülten tarihini hemen kontrol edin; devam eden kullanımda delil ve tedbir ihtiyacını geciktirmeyin.

Bu rehber genel bilgilendirmedir. Hak sahipliği, koruma kapsamı, dava şartları, süre ve talep miktarı somut uyuşmazlığa göre incelenir; tescil veya dava sonucu garanti edilmez.