Telif hakkı devir sözleşmesi: mali haklar nasıl düzenlenir?

Kısa cevap: Telif hakkı devir sözleşmesi: mali haklar nasıl düzenlenir?

Telif hakkının mali kısmı devredilebilir veya kullanım izni verilebilir. FSEK m.52’ye göre bu işlemler yazılı olmalı ve hangi mali hakların konu edildiği ayrı ayrı gösterilmelidir. Eserin veya kaynak dosyanın teslim edilmesi, faturanın ödenmesi ya da “tüm haklar devredildi” denmesi tek başına açık ve geçerli bir hak düzeni yerine geçmez.

Kapsamı ve benzer işlemlerden ayrımı

Devir, belirlenen mali hakkın el değiştirmesidir; lisans (ruhsat) o hakkı belirli kapsamda kullanma iznidir. Basit ruhsat başkalarına da izin verilmesine engel olmaz; tam ruhsat yalnız bir kişiye bırakılır. Eser sahibinin adı ve eserin bütünlüğü gibi manevi yetkiler, sıradan bir malvarlığı hakkı gibi sınırsız devir konusu yapılamaz.

Şartlar ve kontrol kriterleri

Eseri adı, sürümü, dosyası veya eser listesiyle belirleyin. Gereken işleme, çoğaltma, yayma, temsil ve işaret/ses/görüntü araçlarıyla umuma iletim haklarını ayrı yazın. Süre, bölge, kullanım mecrası ve münhasırlığı sınırlandırıp sınırlandırmadığınızı açıklayın. Devir bedelli veya karşılıksız olabilir; bedel varsa tutarı, ödeme zamanı ve hak geçişiyle ilişkisi belirtilmelidir.

Adım adım ne yapmalısınız?

1. Eseri meydana getiren kişiyi ve sözleşmeyi imzalayanın hak/temsil yetkisini doğrulayın. Çalışanın görevi sırasında ürettiği eserlerde FSEK m.18/2’nin kullanma yetkisi kuralını, serbest çalışan sözleşmesinden ayırın. 2. Teslim dosyası ile devredilen hakların listesini ayrı hazırlayın; üçüncü kişi fotoğraf, müzik, yazılım ve lisanslarını işaretleyin. 3. Değişiklik yapma, eser sahibinin adını gösterme, alt lisans veya sonraki devir konularını ayrıca düzenleyin. 4. İmzalı metin, ek liste, sürüm ve teslim kayıtlarını birlikte saklayın.

Süreler ve kritik tarihler

Henüz meydana gelmemiş eser üzerinde şimdiden tasarrufla hak devri ile ileride devir yapma taahhüdü farklıdır (FSEK m.48 ve 50). “Bundan sonra üretilecek her şey şimdi devredildi” cümlesi bu ayrımı ortadan kaldırmaz. Hakların başlangıcı, süre sonu, ücret/teslim koşulu ve devam eden kullanımlar imzadan önce netleştirilmelidir.

Somut senaryo ile düşünün

Varsayımsal örnek: Bir tasarımcı logonun düzenlenebilir dosyasını teslim etsin. Şirketin logoyu basılı ambalajda, internet sitesinde ve değiştirilmiş biçimde kullanması aynı hak kalemi değildir. Teslim belgesine ek olarak bu kullanımları karşılayan mali haklar ve izinlerin kapsamı ayrı yazılmalıdır.

Hangi belgeleri hazırlamalısınız?

1. Eser/sözleşme 2. teslim kayıtları 3. faturalar 4. kaynak dosyalar 5. lisans/alt lisans kayıtları

Belgelerin asıllarını değiştirmeyin; çalışma kopyalarını tarih ve kaynak bilgisiyle düzenleyin. Gereksiz kişisel verileri açık kanallarda paylaşmayın.

En sık yapılan hatalar

Yalnız “tüm haklar”, kaynak dosyası teslimi veya faturaya dayanmayın. Eseri teslim eden kişinin üçüncü kişiye ait bileşenleri devretmeye yetkili olduğunu varsaymayın. Mali hak devri, eser sahibinin kişilikle bağlantılı bütün yetkilerini sınırsız biçimde ortadan kaldırmaz.

Sonraki adım ve sorumluluk reddi

Dosyanızı kısa olay özeti, tarih çizelgesi ve belge listesiyle hazırlayın. Somut olayın değerlendirilmesi için ofis iletişim bilgilerini kullanabilirsiniz.

Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki görüş, dava sonucu veya başarı garantisi değildir. Her olayın tarafları, belgeleri, süreleri ve güncel mevzuatı farklı olabilir. İşlem yapmadan önce yetkin bir avukattan somut dosya incelemesi almanız önerilir.