Anlaşmalı boşanma: şartlar, protokol ve duruşma

Kısa cevap

Anlaşmalı boşanmada evlilik en az bir yıl sürmüş olmalı; eşler birlikte başvurmalı veya biri diğerinin davasını kabul etmelidir. Hâkim eşleri bizzat dinleyerek serbest iradeyi ve boşanmanın mali sonuçları ile çocukların durumuna ilişkin düzenlemeyi uygun bulmalıdır. Mal paylaşımı ve bütün eşya/ziynet uyuşmazlıklarının aynı protokolde çözülmesi zorunlu değildir.

Bir yıllık süre

TMK m.166/3’teki bir yıl, resmî evlilik tarihine ilişkindir; yalnız birlikte yaşama süresi değildir. Anlaşmalı başvuru planlamadan önce evlilik kaydıyla bu koşulu kontrol edin. Bir yıl dolmadan açılan davada sürenin yargılama sırasında dolmasının veya sonradan kabul beyanının sorunu otomatik giderdiğini varsaymayın; böyle bir dosyanın usulü ayrıca değerlendirilmelidir.

Protokolde zorunlu başlıklar

Boşanma iradesi, boşanmanın ferî mali sonuçları olan tazminat ve yoksulluk nafakası ile varsa çocukların velayeti, kişisel ilişki ve bakım giderleri açık olmalıdır. Bir talep yoksa bunun da neye ilişkin olduğu anlaşılmalıdır. Ödeme miktarı, başlangıcı ve günü gibi uygulama ayrıntılarını yazın; yargılama giderleri ve vekâlet ücretini ayrıca ele alın.

Mal rejimi tasfiyesi, ziynet ve eşya başlıkları zorunlu boşanma koşullarıyla karıştırılmamalıdır. Bunları çözüme bağlamak isterseniz hangi mal veya alacağın kime, ne zaman ve nasıl verileceğini ayrı düzenleyin; çözülmeyen hakların durumunu belirsiz bırakmayın.

Çocukla ilgili hükümler

Tarafların anlaşması hâkimi bağlamaz; çocuğun üstün yararı gözetilir. Kişisel ilişki gün, saat, tatil, teslim yeri ve ulaşım sorumluluğuyla uygulanabilir biçimde kurulmalıdır. Hâkim tarafların ve çocukların menfaatini gözeterek gerekli değişikliği önerebilir; anlaşmalı karar için bu değişikliğin taraflarca da kabul edilmesi gerekir.

Duruşma

Hâkim tarafları bizzat dinler ve iradenin serbest olduğunu değerlendirir. Vekil bulunması, tarafların dinlenmesi koşulunu ortadan kaldırmaz. Bir tarafın protokolden dönmesi hâlinde anlaşmalı karar verilemez.

Malvarlığı ve feragat dili

“Birbirimizden hiçbir talebimiz yoktur” gibi geniş ifadeler ileride mal rejimi, ziynet veya eşya uyuşmazlığı yaratabilir. Her hakkın kapsamı bilinerek, konu başlıkları ayrı yazılmalıdır.

Karar ile protokol çelişirse

Hüküm fıkrası, onaylanan protokol ve duruşma beyanlarını karşılaştırın. Çelişki veya eksiklik varsa kanun yolu süresini gecikmeden kontrol edin. Tavzih, belirsizliği açıklama yoludur; hükümle tanınmış hak ve borçları değiştirmek veya yeni bir paylaşım yaratmak için kullanılamaz. Tavzih istemenin kanun yolu süresini kendiliğinden koruduğunu varsaymayın.

Kesinleşme

Duruşmada boşanmaya karar verilmesi evliliği o anda sona erdirmez. Gerekçeli kararın tebliği ve kanun yolu süreci sonunda kesinleşme şerhi alınır.

Sonraki adım ve kapsam sınırı

Önce karar veya başvurunun tam örneğini, tebliğ kayıtlarını, olay kronolojisini ve çocuk/ekonomik durum belgelerini hazırlayın. Süreli bir işlem varsa yalnız bu sayfadaki genel bilgiye dayanarak beklemeyin.

Bu içerik genel bilgilendirme ve dosya hazırlığı amacı taşır; kişiye özel hukuki görüş, kesin süre hesabı veya sonuç garantisi değildir. Aile hukuku uyuşmazlıklarında iddia, savunma, tebligat, çocukların durumu ve tüm dosya belgeleri birlikte görülmeden kesin değerlendirme yapılamaz.