Şirket birleşmesinde işçi alacakları ve kıdem tazminatı

Kısa cevap: Şirket birleşmesinde işçi alacakları ve kıdem tazminatı

Şirket birleşmesi işçinin geçmiş hizmetini, ücretini ve izin haklarını kendiliğinden sıfırlamaz. İş ilişkileri bakımından TTK m.158/4’ün atıf yaptığı m.178’de özel hükümler vardır. Buna karşılık birleşme gerçekleşmesi, tek başına bütün işçilere o gün kıdem tazminatı ödeneceği anlamına gelmez. Önce işlemin gerçekten birleşme mi, pay devri mi, işyeri devri mi olduğunu belirleyin.

Kapsamı ve benzer işlemlerden ayrımı

Pay satın alınmasında aynı şirket işveren olarak devam edebilir. Olağan işyeri devrinde İş Kanunu m.6; şirket birleşmesinde TTK m.158/4 ve 178 ayrıca incelenir. Bu nedenle olağan devir için anlatılan iki yıllık devreden sorumluluğunu veya bütün devirlerde aynı fesih sonucunu birleşmeye otomatik uygulamayın.

Şartlar ve kontrol kriterleri

TTK m.178’e göre işçi itiraz etmezse hizmet sözleşmesi hak ve borçlarıyla devralana geçer. İtiraz hâlinde sözleşme kanuni işten çıkarma süresinin sonunda sona erer; o tarihe kadar karşılıklı yükümlülükler sürer. Bu itiraz, sıradan istifayla aynı metin ve sonuçla ele alınmamalıdır. Kıdem ve diğer sona erme alacakları, işleme uygulanacak hükümler ve somut sona erme biçimi üzerinden ayrıca değerlendirilmelidir. İşçinin kanunda belirtilen alacakları için teminat isteme imkânı da vardır.

Adım adım ne yapmalısınız?

Birleşme ilanı ve ticaret sicili kaydından devralan şirketi ve tescil tarihini bulun. İlk işe girişinizi, kesintisiz hizmeti, ücret ve izin kayıtlarını çıkarın. Her talep için alacağın türünü, doğduğu/ödenmesi gerektiği tarihi ve ödenen tutarı ayrı yazın. Arabuluculuk ve dava hazırlığında doğru işveren tüzel kişiliğini gösterin; yalnız marka veya eski şirket tabelasıyla ilerlemeyin.

Süreler ve kritik tarihler

Birleşme tescili, iş sözleşmesinin sona ermesi ve alacağın muaccel olması farklı tarihlerdir. İşçilik alacağı için arabuluculuk dava şartı ve zamanaşımı talep türüne göre incelenir. İşe iade koşulları varsa fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde arabulucuya başvurulur; anlaşma olmazsa son tutanak tarihinden itibaren iki hafta içinde dava açılır. TTK kapsamında devre itirazı ve teminat talebini bu işe iade süreleriyle karıştırmayın.

Somut senaryo ile düşünün

Birleşmeden önce dört, sonra bir yıl kesintisiz çalışan işçi çıkarılıyor olsun. Yeni şirketin yalnız son bir yılı kabul etmesi yeterli değildir; önceki hizmet ve devrin hukuki niteliği birlikte değerlendirilir. Kıdem tazminatının doğup doğmadığı ise toplam hizmetin yanında fesih nedenine ve uygulanacak koşullara bağlıdır.

Hangi belgeleri hazırlamalısınız?

İş sözleşmesi ve değişiklikleri, SGK hizmet dökümü, bordro/banka kayıtları, yıllık izin kayıtları, birleşme ilanı ve sicil belgeleri, yeni işveren bildirimleri, varsa itiraz, fesih, ödeme ve arabuluculuk tutanaklarını hazırlayın.

En sık yapılan hatalar

Birleşme gününü ilk işe giriş tarihi kabul etmeyin. Fiilen çalışmaya devam ederken yalnız SGK giriş-çıkışına bakarak bütün hakların ödendiğini varsaymayın. Haklarınız açıklığa kavuşmadan geçmiş dönemden feragat veya sıfırdan işe giriş beyanı imzalamayın.

Sonraki adım ve sorumluluk reddi

Dosyanızı kısa olay özeti, tarih çizelgesi ve belge listesiyle hazırlayın. Somut olayın değerlendirilmesi için ofis iletişim bilgilerini kullanabilirsiniz.

Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki görüş, dava sonucu veya başarı garantisi değildir. Her olayın tarafları, belgeleri, süreleri ve güncel mevzuatı farklı olabilir. İşlem yapmadan önce yetkin bir avukattan somut dosya incelemesi almanız önerilir.