Bu rehber kimler için?
Bu içerik dijital hukuk ve kvkk alanında genel bilgilendirme ve dosya hazırlığı içindir. Kesin sonuç, kişiye özel hukuki görüş veya başarı garantisi üretmez; güncel mevzuat ve somut belge incelemesi gerekir.
Kaynak ve inceleme kaydına git ↓BİR DAKİKADA KONU
Çevre dostu, sürdürülebilir veya karbon nötr iddiaları somut, doğrulanabilir ve yanıltmayacak biçimde desteklenmelidir. Ürünün yalnız bir unsurunu öne çıkarıp bütün ürün için genel iddia kurmak risk yaratabilir.
Temel şartlar ve kapsam kontrolü
- İddianın kelimesi ve kapsamı belirlenmeli
- ölçüm/metodoloji ve sertifika doğrulanmalı
- karşılaştırma ve görsel işaretlerin tüketici algısı test edilmeli
- onay ve arşiv sistemi kurulmalı
Süreci bir bakışta görün
- 1Kullanılan çevresel iddiaları envanterleyin
Olayın ilgili belgelerini, taraflarını ve tarihlerini bir araya getirin; işlem ve başvuru koşullarını somut dosya ile güncel resmî metinden ayrıca doğrulayın.
- 2Her iddianın kanıt dosyasını oluşturun
Belgenin tüm sayfalarını, tarihini, kaynağını ve eklerini aynı dosyada koruyun; eksik veya doğrulanmamış noktaları ayrıca işaretleyin.
- 3Reklam ve ürün sayfasını tutarlı hale getirin
Reklam, ambalaj ve ürün sayfasındaki iddiaları aynı kanıt dosyasıyla karşılaştırın; ürünün bir parçasına ait kanıtı ürünün bütünü için kullanmayın.
- 4Şikâyet/inceleme halinde düzeltme ve savunmayı planlayın
Olayı, taraf sıfatını ve bu adımda ulaşılmak istenen sonucu kısa bir notla netleştirin; varsayım ile doğrulanmış kaydı birbirine karıştırmayın.
Birbirine karıştırılmaması gerekenler
| Konu | Bu dosyada kontrol edin | Tek başına neyi kanıtlamaz? |
|---|---|---|
| Hukuki nitelik | Reklam hukuku, haksız rekabet, tüketici yanıltması ve çevre mevzuatı farklı denetim katmanlarıdır. Sertifika, metodoloji ve iddianın kapsamı ayrı incelenir. | Başlığın otomatik sonucu olduğunu |
| Tarih ve süre | Reklam inceleme ve sözleşme süreleri olayın niteliğine göre değişir; kampanya ve kanıt tarihlerini saklayın. | Her olayda aynı sürenin başlayacağını |
| Belge ve talep | Reklamlar | İstenen sonucun kesin kabul edileceğini |
Kritik süreler: başlangıcıyla birlikte okuyun
- Tebliğ/öğrenme/işlem tarihi · Somut olaya göre değişir
- Reklam inceleme ve sözleşme süreleri olayın niteliğine göre değişir; kampanya ve kanıt tarihlerini saklayın.Dayanak: 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu; 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun; 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun
- Başvuru ve uyuşmazlık aşaması · İşlem türüne göre değişir
- Görev, dava şartı, kanun yolu ve başvuru formu dosyaya göre kontrol edilmelidir.Dayanak: 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu; 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun; 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun
Sürelerin başlangıcı, durması, kesilmesi ve geçiş hükümleri dosyaya göre ayrıca kontrol edilmelidir.
Kısa cevap: Yeşil aklama iddialarında şirketlerin reklam sorumluluğu
“Çevre dostu”, “sürdürülebilir” veya “karbon nötr” gibi bir reklam iddiası, neyi kapsadığı anlaşılır biçimde açıklanmalı ve dayandığı kanıtla uyumlu olmalıdır. Yalnız ambalaja ait bir özelliği bütün ürünün çevresel üstünlüğü gibi sunmak yanıltabilir. Sertifika veya yeşil renkli bir görsel bu sorunu kendiliğinden gidermez.
Tüketiciye yönelik reklamlar için Ticaret Bakanlığının Çevreye İlişkin Beyanlar İçeren Reklamlar Hakkında Kılavuzu temel kontrol kaynaklarından biridir.
Kapsamı ve benzer işlemlerden ayrımı
Reklam hukuku, haksız rekabet, tüketici yanıltması ve çevre mevzuatı farklı denetim katmanlarıdır. Sertifika, metodoloji ve iddianın kapsamı ayrı incelenir.
Başlığın günlük dildeki karşılığı ile hukuki talebin aynı olmayabileceğini unutmayın; işlem türü, taraf sıfatı ve dayanak belge netleştirilmeden hazır metin kullanılmamalıdır.
Şartlar ve kontrol kriterleri
1. İddianın kelimesi ve kapsamı belirlenmeli 2. ölçüm/metodoloji ve sertifika doğrulanmalı 3. karşılaştırma ve görsel işaretlerin tüketici algısı test edilmeli 4. onay ve arşiv sistemi kurulmalı
Bu kriterler birlikte değerlendirilmelidir; tek bir belge veya tek bir beyan bütün şartların oluştuğunu göstermez.
Adım adım ne yapmalısınız?
1. Ambalaj, internet sayfası, sosyal medya ve bayi metinlerindeki tüm çevresel iddiaları aynı listede toplayın. 2. Her iddianın hangi ürüne, parçaya, üretim aşamasına ve döneme ilişkin olduğunu yazın. 3. İddianın dayandığı test, ölçüm veya sertifikanın kapsamını reklamla karşılaştırın. 4. Kanıtın kapsamadığı ifadeyi daraltın; açıklamayı tüketicinin görebileceği yerde verin. 5. Şikâyet veya incelemede yayımlanan sürümü ve kanıtlarını koruyarak düzeltme ve savunmayı ayrı planlayın.
ÖRNEK ÜZERİNDEN DÜŞÜNELİM
Dosyayı kayıt zinciri gibi okuyun
Ürün “%100 çevre dostu” olarak tanıtılıyor ancak yalnız ambalaj geri dönüştürülebilir. İddianın kapsamı ve tüketici algısı birlikte incelenmelidir.
Bu senaryo kesin sonuca ulaştırır mı?
Hayır. Yalnızca doğru belgeleri, tarihleri ve hukuki ayrımları kurmaya yardımcı olur.
Süreler ve kritik tarihler
Reklam inceleme ve sözleşme süreleri olayın niteliğine göre değişir; kampanya ve kanıt tarihlerini saklayın.
DİKKAT: Tebligat, ödeme emri, karar, fesih, tespit, ölüm, sözleşme veya başvuru tarihleri ayrı ayrı kaydedilmelidir. Bu sayfa süre hesabının yerine geçmez.
Somut senaryo ile düşünün
Varsayımsal örnek: Yalnız kutusu geri dönüştürülebilir olan bir ürünün tümü “%100 çevre dostu” diye tanıtılıyor. Kutunun özelliği, ürünün üretim, kullanım ve bertaraf etkilerinin tamamını kanıtlamaz. Önce iddianın kutuyla sınırlı olduğu açıklanmalı; bu dar iddianın da gerçek koşullarda desteklenip desteklenmediği kontrol edilmelidir.
Hangi belgeleri hazırlamalısınız?
1. Reklamlar 2. sertifikalar 3. test/ölçüm raporları 4. ürün teknik dosyası 5. kampanya onayı
Belgelerin asıllarını değiştirmeyin; çalışma kopyalarını tarih ve kaynak bilgisiyle düzenleyin. Gereksiz kişisel verileri açık kanallarda paylaşmayın.
En sık yapılan hatalar
• Bir sertifikayı ürünün bütün çevresel etkilerini kanıtlıyor sanmak
Ayrıca karşı tarafın sıfatını doğrulamadan işlem yapmak, belgenin tamamı yerine kırpılmış ekran görüntüsüne dayanmak ve süreli evrakı yalnız sözlü takip etmek hak kaybı yaratabilir.
Sonraki adım ve sorumluluk reddi
Dosyanızı kısa olay özeti, tarih çizelgesi ve belge listesiyle hazırlayın. Somut olayın değerlendirilmesi için ofis iletişim bilgilerini kullanabilirsiniz.
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; hukuki görüş, dava sonucu veya başarı garantisi değildir. Her olayın tarafları, belgeleri, süreleri ve güncel mevzuatı farklı olabilir. İşlem yapmadan önce yetkin bir avukattan somut dosya incelemesi almanız önerilir.
Sık yapılan hatalar
- Bir sertifikayı ürünün bütün çevresel etkilerini kanıtlıyor sanmak
Görüşme öncesi kontrol listeniz
İşaretler yalnız bu sayfa açıkken tutulur.
Merak edilen sorular
Sertifika varsa istediğimiz çevresel ifadeyi kullanabilir miyiz?
Hayır. Sertifikanın ürün, süreç, dönem ve ölçüt kapsamı reklamın iddiasıyla örtüşmelidir.
Yalnız ambalajın özelliğini nasıl anlatmalıyız?
İddiayı açıkça ambalajla sınırlayın. Ürünün bütünü için aynı sonucun geçerli olduğu izlenimi yaratmayın.
Hangi bilgi, hangi kaynağa dayanıyor?
Kaynaklar, kapsam ve güncellik notları aşağıda gösterilir.
- 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu ↗
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu; 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun; 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun; güncel madde metni, değişiklik yürürlükleri ve konuya özgü resmî uygulama kaynakları · Kaynak kaydı: 2026-09-18
- Konuya ilişkin güncel mevzuat ve resmî uygulama çerçevesinin kontrolü
- Metnin kapsam, istisna ve usul sınırlarının incelenmesi
Bu kayıt resmî metin veya kurum kaynağını gösterir. Somut olay, yürürlük zinciri ve güncel uygulama ayrıca değerlendirilmelidir.
- 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ↗
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu; 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun; 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun; güncel madde metni, değişiklik yürürlükleri ve konuya özgü resmî uygulama kaynakları · Kaynak kaydı: 2026-09-18
- Konuya ilişkin güncel mevzuat ve resmî uygulama çerçevesinin kontrolü
- Metnin kapsam, istisna ve usul sınırlarının incelenmesi
Bu kayıt resmî metin veya kurum kaynağını gösterir. Somut olay, yürürlük zinciri ve güncel uygulama ayrıca değerlendirilmelidir.
- 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun ↗
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu; 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun; 6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun; güncel madde metni, değişiklik yürürlükleri ve konuya özgü resmî uygulama kaynakları · Kaynak kaydı: 2026-09-18
- Konuya ilişkin güncel mevzuat ve resmî uygulama çerçevesinin kontrolü
- Metnin kapsam, istisna ve usul sınırlarının incelenmesi
Bu kayıt resmî metin veya kurum kaynağını gösterir. Somut olay, yürürlük zinciri ve güncel uygulama ayrıca değerlendirilmelidir.
- Çevreye İlişkin Beyanlar İçeren Reklamlar Hakkında Kılavuz m.1–5 — resmî kaynak ↗
Çevreye İlişkin Beyanlar İçeren Reklamlar Hakkında Kılavuz m.1–5 · Kaynak kaydı: 2026-10-03
- Kılavuz tüketiciye yönelik çevresel beyan ve görselleri kapsar; genel yeşil/çevre dostu vb. kavramların belirsiz ve açıklamasız kullanımı uygun değildir.
Ticaret Bakanlığı arama dizinindeki birincil PDF metni ve 18.08.2023 Bakanlık duyurusu görüldü; PDF tam açılışı başarısız. M.5 dışındaki ayrıntılı ispat hükümleri bu kayıtta tam doğrulanmadı.
Yayın onayı: Av. Mertcan Turan tarafından verilmiştir. Yayın onayı ile kaynakların güncellik kontrolü farklıdır. Kaynak kayıtlarındaki tarih ve sınırlamaları inceleyin; işlem öncesinde yürürlükteki mevzuatı doğrulayın.
Sorumluluk reddi ve kullanım beyanı
Bu yayın genel bilgilendirme amaçlıdır; kişiye veya dosyaya özgü hukuki görüş, hukuki hizmet ya da sonuç garantisi değildir. Mevzuat ve uygulama değişebilir; somut olayın özellikleri ayrıca değerlendirilmelidir.
İçeriği okumak, video izlemek, belge oluşturmak veya aracı kullanmak avukatlık ilişkisi kurmaz. Süreli işlemler için bu siteden yanıt veya randevu onayı beklemeyin. Bu beyan emredici mevzuattan doğan ve hukuken sınırlandırılamayan yükümlülükleri ortadan kaldırmaz.
Yayın ve kullanım ilkeleri ↗MESLEKİ VE İLETİŞİM BİLGİLERİ
Av. Mertcan Turan
İzmir Barosu · Sicil 17004 · Bornova, İzmir
Bu bölüm yalnız kimlik ve iletişim bilgisi sunar. İçeriğin okunması avukatlık ilişkisi kurmaz; sonuç veya hizmet taahhüdü içermez.
Mertcan Turan Hukuk ve Danışmanlık Ofisi